Cafekonomi.com

Tanım olarak;”Düşük faiz getiren bir para biriminden borçlanıp,krediyi yüksek faiz getiren bir para birimine yatırmak.”Son yıllarda kullanılan en önemli finansal araçlardan birisi haline geldi.Türkiye’nin 2002 den beri büyümesinin altında yatan sıcak paranın ülkemize girmesinin önemli faktörlerden birisi olduğu da unutulmamalı.Tabi cari açık üzerinde ki etkiside göz ardı edilemez.

Piyada daha çok Yen Carry Trade şeklinde adlandırılıyor.Bunun sebebi carry trade’in genellikle çok düşük faiz uygulaması yapılan Japonya’nın para birimi olan yen ile yapılması. Yen, hem Japonya’nın en büyük ekonomilerinden biri olması sayesinde kazandığı istikrarlı görünüm, hem de Japonya’daki düşük faiz uygulaması sayesinde en çok tercih edilen para birimi. Carry trade’de en çok tercih edilen para biriminin yen olması, dünya piyasalarının gözünü Japon piyasasına dikmesine neden oluyor. Zira Japonya’dan gelecek herhangi bir faiz artırımı piyasaları altüst edebilir.

Carry trade sırasında oluşabilecek aksilikler yatırım yapılan ülkenin ciddi zararlar görmesine neden olabilir. Çünkü faizlerde yaşanacak düşme ülkeye giren paranın bir anda ülkeden kaçmasına neden olacaktır. Özellikle Türkiye gibi kırılgan bir ekonomik yapıya sahip ülkelerde bu çok büyük zararlara yol açabilir.

Carry Trade’nin işleyişi su şekilde oluyor;

1 milyon Japon yeni karşılığı doları(yaklaşık 8 bin dolar) borç olarak alıp,daha sonra bu parayla Amerikan Hazine Bonosu satın alırsınız. Japon bonosu yüzde 0,5 faiz ödüyor, Amerikan bonosu ise yaklaşık yüzde 5.0 faiz ödüyor. Bu durumda yüzde 4,5 kar etmiş olursunuz. Verdiğimiz örnek üzerinden hesaplarsak borç aldığınız 8 bin Amerikan dolar için 360 dolar kar elde edersiniz. Borç aldığınız meblağ büyüdükçe karınız da o oranda büyür.

Aslında ABD ye giden yok Japonya’dan aldıgı borcu Türkiye’ye getiriyor.Amaç en düşük yerden alıp en yüksek yerde degerlendirmek.Türkiye de buna oldukça müsait.

On yıllık hazine bonosu faizi ABD’de % 4.70, euro ülkelerinde % 3.80, Brezilya’da % 12.94, Arjantin’de % 9.50 dolaylarında iken, Türkiye’de % 20 dolayında.

IMF Başkanı Rato, “Japon yeni üzerinden kâr etmek isteyen ‘Carry Trade’ciler Türkiye ve Brezilya’ya gidiyor. Bu tehlikeli bir gelişme. Sonuçta küresel dengesizlikleri derinleştirecek döviz hareketlerine yol açabilir” diyerek CT nin durumunuda göstermiş oldu.

Hal böyle olunca Japon ev kadınları da televizyonda Sabah Sabah Kurusowa ya da Makikosa’nın Penceresi’ni izlemek yerine Türkiye’den ne götürürüm diyerek giriyorlar.Geçtigimiz haftalarda basında yer aldıgı gibi Japon kadınları günlük kazandıkları parayla alışverişini yapıp yemeğini yiyor ve üzerine parası bile kalıyor.Japon kadınların bu kadar kazandığını göz önüne alırsak Yatırım Bankaları ne kadar kazandığını düsünmek zor olmaz.

Japonya’dan düşük faizle gelen yatırımcıların borçlandıkları parayı Türk Hazine’sine YTL karşılığı % 20 dolayında faizle borç veriyor olması Merkez Bankasının da YTL’nin değerini düşük tutmak için kendilerini mümkün olduğunca zorluyorlar.

Türkiye yakın zamanda 2 büyük kriz atlatmıs bir ülke olarak Carry Trade unsurlarını dikkatle izlemeli.Olacak bir ekonomik sıkıntı yabancı paranın kaçmasına ve yeni krizleri doğurabilir.